CSR แบบโคตรจริง

csr

CSR คือหนึ่งในคำที่ถูกพูดถึงมากที่สุดในวงการธุรกิจ…และก็เป็นคำที่ถูกนำเหตุผลผิดๆ มาจับนิยามมากที่สุดเช่นกัน…CSR คือการสร้างความรับผิดชอบต่อ ชุมชน-สังคม-สิ่งแวดล้อม ในประเด็นที่เชื่อมโยงกับธุรกิจที่องค์กรนั้นๆ ทำ โดยในประเทศไทยมักมีคำว่า “ทำความดีเพื่อสังคม” มาเป็นตัวตั้ง
ผมรู้สึกหงุดหงิดทุกครั้งที่เห็นตามหน้าสื่อต่างๆ ในหมวดข่าววงการ CSR เวลาที่องค์กรต่างๆ ไปลงพื้นที่ปลูกป่าชายเลน ทำฝายร่วมกับชุมชน บลาๆ คือถ้าเป็นองค์กรที่ธุรกิจมีผลกระทบกับทางด้านสิ่งแวดล้อมก็โอเคไป แต่สุดท้ายแล้วพื้นที่ในการทำงานแบบนี้ก็เป็นพื้นที่ในเชิงประชาสัมพันธ์มากกว่าการสร้างความรับผิดชอบ (ทำดีแล้วแสดงตัวสามารถทำได้นะ ไม่ว่ากัน) โอเคแหละว่าการทำกิจกรรมเช่นนี้สามารถสร้างความรู้สึกดีๆ ได้ทั้งระยะสั้น เช่น พนักงานขององค์กรนั้นๆ ได้ทำกิจกรรมสนุกๆ ร่วมกันกับชุมและเพื่อนพนักงานด้วยกันเอง และนามระยะยาว เช่น คนในชุมชนนั้นเป็นปากเสียงให้กับองค์กร คนในชุมชนอยากไปทำงานในโรงงานขององค์กร…
สำหรับผมแล้วการทำ CSR อย่างแท้จริง ต้องสามารถสร้างผลกระทบให้กับสังคมได้ ต้องสามารถสร้างข้อถกเถียงต่อประเด็นทางความคิดที่มีอิทธิพลในการนิยามสังคม ณ ช่วงเวลาหนึ่งได้ ไม่จำเป็นต้องนำไปสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน เพราะสิ่งนี้จะตามมาเองเมื่อสังคมมีความคิดที่เป็นเหตุเป็นผล ปราศจากดราม่า
ช่วง 2 ปีมานี้ สิ่งที่นับเป็นกระแสโลกคือการเติบโตขึ้นของชุดความคิดแบบขวาจัด (ชาตินิยม-อนุรักษ์นิยม) ซึ่งถือเป็นแนวคิดที่ต้านกระแสการพัฒนาของโลกในช่วงประวัติศาสตร์หลังสงครามเย็นที่ใช้ชุดความคิดแบบโลกาภิวัฒน์มาตลอดที่เชื่อในความเท่าเทียมกันของประชากรโลก…ในที่นี้ผมคงไม่ขอถกเถียงว่าชุดความคิดแบบไหนที่ดีกว่ากันละกันนะครับ…เพียงแค่อยากจะยกตัวอย่างให้เห็นถึงปฏิกิริยาตอบโต้ขององค์กรที่เชื่อมั่นในโลกาภิวัฒน์ ในความเท่าเทียมของคนทั้งโลก แล้วสร้างเป็น campaign ทางการสื่อสารขึ้นมา

STARBUCKS

องค์กรระดับโลกที่ทุกคนรู้จักกันดีได้สร้าง campaign ต้านแนวคิดของประธาธิบดีทรัมป์ที่ให้มีการแบนผู้อพยพ โดยคุณ Howard Schulz CEO ของ STARBUCKS ได้ออกจดหมายเปิดผนึกแถลงการณ์สร้าง campaign ให้เปิดรับพนักงานใหม่ที่เป็นผู้อพยพในสาขาของ STARBUCKS ทั่วโลก

ALI COLA

ว่ากันว่าประเทศเยอรมันอาจเป็นปราการด่านสุดท้ายของโลกาภิวัฒน์ ด้วยนโยบายเปิดรับผู้อพยพของแองเจลา เมอร์เคิล…ALI COLA คือสินค้าท้องถิ่นของเยอรมันที่สนับสนุนแนวคิดนี้ด้วยการออกสินค้าโคล่าหลายสีขึ้นมา แต่ทุกสีล้วนมีรสชาติเดียวกันผ่านนิยาม “They look different on the outside but are all the same on the inside”

สำหรับผมแล้วจากตัวอย่างของ 2 องค์กรนี้ คือการทำ CSR ที่แท้จริง หรือจะบอกว่าคือการสร้างความรับผิดชอบต่อสังคมด้วยการสร้างผลกระทบทางความคิดได้ ณ ช่วงเวลาหนึ่ง…CSR เป็นการตลาดได้ แฝงการขายได้หรือจะขายของจริงจังเลยก็ได้ไม่ว่ากัน เพียงแต่ต้องสร้างจุดกระตุกคิดให้กับเป้าหมายที่องค์กรนั้นๆ วางไว้ว่าจะทำให้เขาได้รับอะไรเป็นการตอบแทน….

credit:
https://news.starbucks.com/news/living-our-values-in-uncertain-times
https://www.alicola.de/en/home/

picture credit
Vlad Tchompalov : https://unsplash.com/